1
VÔ NIỆM
Nhi Bất Nhược
Đạo Phật dạy Phật tử trở thành Phật, thành Tổ, tức là thành những bậc hoàn
toàn giải thoát, giải thoát khỏi phiền não, khổ đau, sợ hãi ngay trong cuộc sống
này và giải thoát khỏi cái vòng luẩn quẩn bất tận, tràn đầy thống thiết của sinh tử
luân hồi. Mục tiêu tối yếu của Phật Đạo được khẳng định là như thế. Và cái pháp
cao tột, rốt ráo nhất, hay Pháp tối thượng thừa để Phật tử hành trì hầu đạt tới mục
tiêu này là Pháp Vô Niệm mà trong những bài viết trước thường được gọi là Phi
Tư Tưởng. Đúng thế, Ngài Lục Tổ nói: “Ngộ Vô Niệm Pháp, chí Phật địa vị” và
“Ngộ Vô Niệm Pháp giả, kiến chư Phật cảnh giới”, nghĩa là ai hành Pháp Vô
Niệm thì đạt được địa vị Phật, vào được cảnh giới Phật. Nói một cách khác, Pháp
Vô Niệm là con thuyền đưa hành giả tức thì từ bờ bên này, bờ của mê lầm, phiền
não và sinh tử luân hồi, sang bờ bên kia, bờ của giác ngộ, hạnh phúc và vô sanh.
Muốn thành Phật, thành Tổ thì hành giả phải hành Pháp Vô Niệm, ngoài ra không
có Pháp nào hơn nữa. Vậy thế nào là Vô Niệm và thế nào là hành Pháp Vô Niệm.
Đây là hai định nghĩa của Tổ Huệ Năng:
“Ư chư cảnh thượng, Tâm bất nhiễm viết vô niệm”.
Dịch ra là: đối cảnh tâm không bị ô nhiễm là vô niệm.
Và
“Nhược kiến nhất thiết pháp tâm bất nhiễm trước thị vi vô niệm”.
Câu này có nghĩa là: dù thấy bất cứ pháp nào mà tâm không dính mắc là
vô niệm.
Như vậy theo Ngài Lục Tổ thì cứ đối cảnh, đối pháp mà tâm không khởi
yêu, khởi ghét chính là vô niệm. Bởi vì một khi niệm khởi thì lập tức có thiện ác
phân chia, tức có nhị nguyên đối đãi mà hậu quả là yêu, ghét nẩy sinh. Yêu, ghét
vốn là cái gốc của phiền não, khổ đau, sợ hãi. Yêu, ghét cũng là cái gốc của sinh
tử luân hồi. Vì yêu thì tìm phương nắm bắt, thủ giữ, ghét thì kiếm kế loại trừ, xóa
bỏ. Quá trình nắm bắt, thủ giữ hay loại trừ, xóa bỏ này vốn đầy rẫy phiền não,
khổ đau và sợ hãi. Cũng chính quá trình này đưa đến Ý hành, Thân hành, Khẩu
hành mà kết quả là gây tạo và tích lũy thêm nhiều nghiệp nhân khiến cho trôi lặn
bất tận trong vô lượng kiếp.
Nhận xét
Đăng nhận xét