6
Đặc biệt hơn nữa, Đức Phật cũng dạy như vậy. Tương Ưng Bộ Kinh 4,
trang 146 (Hòa Thượng Minh Châu dịch) có nói rằng một thời, Đức Thế Tôn ở
Savatthi, trong vườn Jetavana, trước đông đảo Tỳ Kheo, Ngài dạy đại ý như sau:
Có một pháp môn ngoài tín ngưỡng, ngoài mong cầu, ngoài học hỏi, ngoài
phương pháp, ngoài khổ hạnh, ngoài lý luận, giúp cho các Tỳ Kheo “xác chứng
với chánh trí, biết rõ sanh đã tận, phạm hạnh3 đã thành, những gì nên làm đã làm,
không còn trở lui trạng thái này nữa”. Pháp môn ấy là khi mắt thấy sắc, khi tai
nghe tiếng, khi mũi ngửi mùi, khi lưỡi nếm vị, khi thân xúc chạm, khi ý gặp pháp,
trong tâm có tham, sân, si thì biết rõ rằng trong tâm có tham, sân, si. Trong tâm
không có tham, sân si thì cũng biết rõ rằng trong tâm không có tham, sân, si.
Như thế rõ ràng là Đức Thế Tôn dạy pháp chú tâm, chú tâm vào hiện tiền.
Không chú tâm vào hiện tiền hay không có mặt ở hiện tiền thì làm sao có thể tức
thì thấy biết được tham, sân, si có mặt hay không có mặt trong tâm. Và pháp chú
tâm này có đòi hỏi người hành trì một điều kiện nào đâu như tín ngưỡng, như
mong cầu, như học hỏi, như phương pháp, như khổ hạnh, như lý luận.
Như vậy vấn đề gút lại chỉ là duy trì sự có mặt ở hiện tiền mà thôi. Đúng
vậy, đọc những tài liệu về Thiền, ta thường thấy các vị Thiền Sư, trong các cuộc
tiếp xúc với môn đệ hay đối đáp với với Thiền khách đến tham vấn, thường nhắc
đến một điều vô cùng quan yếu, ấy là đừng trốn chạy hiện tiền để niệm có cơ
hội dấy khởi. Vì Thiền là một pháp môn giải thoát nhằm đưa hành giả đến chổ
tự do hoàn toàn (total freedom) mà niệm lại là những trói buộc cần phải xóa bỏ
bằng được. Chẳng hạn như câu chuyện sau đây:
Có một vị tăng đến tham vấn, Thiền Sư Triệu Châu hỏi:
- Từng đến đây chưa?
Vị tăng thưa:
- Đã từng đến.
- Uống trà đi!
Với một vị tăng khác, trong một lần khác, Thiền Sư Triệu Châu lại hỏi:
- Từng đến đây chưa?
3 Phạm hạnh: hạnh tu thanh tịnh của người xuất gia đoạn tuyệt dâm dục. (định nghĩa trong Phật Học
Từ Điển của soạn giả Đoàn Trung Còn).
Nhận xét
Đăng nhận xét